Pięciolatek:
Rozwój społeczny i emocjonalny:
- bawi się zgodnie z innymi
- rzadziej obraża się, złości, płacze
- rzadziej odchodzi od grupy
- potrafić ocenić przyczyny reakcji emocjonalnych oraz przewidzieć zachowania związane z wyrażanymi emocjami
- bawi się w grupie, jest przez inne dzieci zapraszany do wspólnej zabawy
- zaczyna przejmować się uczuciami innych rówieśników – pocieszać, pomagać, okazywać współczucie
- mniej skarży
- bez interwencji dorosłego przeprasza inne dziecko
- stosuje się do poleceń skierowanych przez nauczyciela do całej grupy
- ma znacznie mniejszy lęk separacyjny i szybciej wycisza się po odejściu rodziców
- zaczyna przewidywać reakcje dorosłych na skutki swojej działalności
- zależy mu na pochwale
- stara się skończyć rozpoczętą pracę
- zaczyna próbować pokonywać trudności
Rozwój fizyczny i motoryczny:
- wspina się na drabinki
- bawiąc się w chowanego, wchodzi pod meble
- huśta się na huśtawce (większość pięciolatków może nauczyć się samodzielnego rozhuśtania się)
- zwinnie biega
- skacze na dwóch nogach przed siebie
- skacze na jednej nodze w miejscu
- skacze przez około 15 sekund z zamkniętymi oczami, nieruchomo na obu nogach, raczej nie chwiejąc się
- może utrzymywać równowagę przy pomocy rąk
- przechodzi, nie wypadając z trasy, po wąskiej dróżce o szerokości około 25 cm
- robi trzy przysiady samodzielnie
- kopie piłkę, chwyta piłkę i rzuca nią
- dość szybko, bez trzymania się poręczy, wchodzi i schodzi ze schodów naprzemiennie
- samodzielnie rozbiera się dość płynnie
- zakłada kurtkę, czapkę, szalik, buty
- samodzielnie je łyżką, widelcem, raczej nie posługuje się nożem
- pije z kubka
- sprząta ze stołu
- potrafi umyć i wytrzeć ręce, buzię
- dość sprawnie łączy klocki typu lego i buduje z nich proste obiekty
- wylepia z plasteliny narysowane kontury, robi kulki, wałeczki
- lepi z plasteliny proste kształty przestrzenne – figury (owoce, warzywa, ludziki)
- nawleka korale na żyłkę
- przykleja naklejki (jeszcze nierówno i często nie we wskazanym miejscu)
- przecina nożyczkami papier, tnie po prostej
- drze papier na małe kawałki i wykleja nim kontury
- prawidłowo trzyma ołówek, podczas rysowania opiera przedramię o stół, a drugą ręką przytrzymuje kartkę
- rysuje linie pionowe, poziome i ukośne
- odwzorowuje koło, krzyżyk, kwadrat, trójkąt, trapez
- koloruje obrazki
- wypełnia kolorem kontury, ale wychodzi poza kontur
- rysuje rysunek zgodny z podanym tematem
- maluje kredkami, farbami, używając pędzla, patyka i innych przyborów
Rozwój intelektualny:
- prawidłowo wymawia głoski
- nazywa przedmioty, czynności, sytuacje, potrafi je opisać przy pomocy przymiotników
- wypowiada się zdaniami
- potrafi przedstawić przebieg zdarzenia, opisać, co się stało, co mu dolega, dlaczego płacze, cieszy się, co zdarzyło się w przedszkolu
- rozumie treść prostych i krótkich poleceń
- rozumie podstawowe pojęcia dotyczące sytuacji w grupie, w domu, w przedszkolu
- pyta o nieznane słowa, chce je zrozumieć
- potrafi różnicować kształty liter drukowanych, cyfr, podstawowych figur geometrycznych
- rozróżnia barwy i odcienie barwne
- zna nazwy kolorów i poprawnie stosuje je w odniesieniu do barw podstawowych
- potrafi budować proste budowle według wzoru
- potrafi odwzorować kwadrat z narysowaną przekątną
- spostrzega od 5 do około 8 różnic między podobnymi obrazkami
- spostrzega podstawowe części człowieka
- rozumie czytany tekst
- w wyuczonym wierszu odtwarza rymy
- zna i różnicuje pory roku
- potrafi porównywać pod kątem różnic
- potrafi porównywać pod kątem podobieństw
- potrafi klasyfikować ze względu na dwa, trzy kryteria
- definiuje rzeczy, biorąc pod uwagę ich funkcje
- myśli często w sposób skojarzeniowy